Tight Gas Mapa obszarów perspektywicznych_tg_pol
Zasoby gazu zamkniętego w Polsce. PIG

Autorski przegląd informacji o energetyce

PIG: Realnie w Polsce można wydobyć 153-200 mld m3 gazu zamkniętego

(Państwowy Instytut Geologiczny)

Węglowodory w złożach niekonwencjonalnych to nie tylko gaz ziemny i ropa naftowa w łupkach. Perspektywicznym surowcem jest również gaz ziemny zamknięty (tight gas), występujący w zwięzłych, słabo przepuszczalnych piaskowcach. Państwowa Służba Geologiczna przedstawiła dziś raport na temat jego zasobów w Polsce.

W Państwowym Instytucie Geologicznym oszacowano zasoby prognostyczne kolejnej grupy niekonwencjonalnych złóż gazu ziemnego – tzw. gazu zamkniętego (tight gas) Jednym z głównych zadań państwowej służby geologicznej – której funkcje pełni Państwowy Instytut Geologiczny – jest szacowanie zasobów surowców mineralnych. O wielu grupach surowców – rudach metali, solach, węglach – wiemy prawie wszystko, ale dzięki rozwojowi wiedzy geologicznej i górniczej pojawiają się wciąż nowe możliwości zagospodarowania kopalin, dotąd nie branych pod uwagę w naszych opracowaniach.

Do takich nowych kopalin należą węglowodory gazowe i płynne skoncentrowane w złożach niekonwencjonalnych:

  • gaz ziemny w pokładach węgla (coal–bed methane)
    • gaz ziemny i ropa naftowa w łupkach (shale gas & oil)
    • gaz ziemny zamknięty w piaskowcach (tight gas)

Wypełniając białą plamę na mapie surowców energetycznych Polski Państwowy Instytut Geologiczny w latach 90–tych opracował prognozę, a potem dokumentacje geologiczne dla metanu w pokładach węgla, a w roku 2012 przygotował pierwsze oszacowanie potencjalnych zasobów gazu i ropy w łupkach.

Obecnie przedstawiamy raport na temat trzeciego komponentu złóż niekonwencjonalnych: gazu ziemnego zamkniętego w zwięzłych i słabo przepuszczalnych piaskowcach. Ten rodzaj surowca chemicznie i fizycznie niczym nie różni się od naturalnego gazu ziemnego wydobywanego od lat ze złóż klasycznych – składa się głównie z palnego metanu. Jedyną cechą odmienną jest sposób występowania. Tight gas jest uwięziony w mikroskopijnych przestrzeniach porowych piaskowców, ale przestrzenie te nie są ze sobą połączone. Dlatego klasyczne sposoby wydobycia zawodzą. Aby uwolnić gaz z izolowanych porów trzeba użyć szczelinowania hydraulicznego, które kruszy skały i wytwarza gęstą sieć spękań.

Technologia wydobycia jest bardzo podobna do używanej w eksploatacji gazu z łupków. Pierwsze odwierty typu tight gas wykonano w Stanach Zjednoczonych kilkadziesiąt lat wcześniej niż odwierty łupkowe. Dzisiaj gaz zamknięty stanowi znaczną część całkowitego wydobycia gazu ziemnego w USA (ok. 30%). Eksploatowany jest od 20 lat w Niemczech, Holandii, Rosji i Argentynie.

W naszym raporcie poddaliśmy analizie trzy wielkie kompleksy geologiczne najbardziej perspektywiczne w świetle obecnego stanu wiedzy. Są one zlokalizowane w strefie poznańsko-kaliskiej, wielkopolsko-śląskiej i w zachodniej części basenu bałtyckiego. Należy podkreślić, że oszacowana wielkość zasobów w tych rejonach dotyczy całkowitej objętości gazu w skałach. W terminologii specjalistycznej określa się ją mianem zasobów geologicznych (in place resources).

Raport jest hipotezą naukową opartą na geologicznej interpretacji danych uzyskanych z ponad 500 otworów wiertniczych wykonanych w latach ubiegłych w celu rozpoznania budowy geologicznej kraju i poszukiwań naftowych. Spośród tej liczby około 30 odwiertów dostarczyło informacji pozwalających na oszacowanie potencjalnych zasobów. Uwzględniono również dane z najnowszych otworów wykonanych w ramach poszukiwań
niekonwencjonalnych złóż gazu.

Całkowita objętość gazu ziemnego w trzech analizowanych obszarach zawiera się z największym prawdopodobieństwem w przedziale 1 528 ÷ 1 995 mld m3.

Jaką część tych zasobów można wydobyć? Obecnie nie sposób dokładnie tego określić. Przyjmując najbardziej realny współczynnik, uzyskiwany w eksploatowanych złożach na świecie – 10% zasobów geologicznych – można założyć, że w grę wchodzi 153 ÷ 200 mld m3. To ułamek zasobów całkowitych, ale używana dzisiaj technologia nie pozwala na lepsze wyniki. Dla porównania: udokumentowane (a więc zbadane i potwierdzone) zasoby gazu ziemnego w naszych złożach klasycznych wynoszą obecnie 134 mld m3.

W ostatnich latach zostały odkryte akumulacje gazu zamkniętego w niewielkich, izolowanych strukturach geologicznych Siekierki – Trzek i Pniewy koło Poznania. Położone są one na obrzeŜach jednego z analizowanych obszarów, w strefie o charakterze przejściowym, gdzie w piaskowcach permu występują zarówno złoża konwencjonalne jak i niekonwencjonalne. Próby eksploatacji przy użyciu szczelinowania hydraulicznego przebiegły pomyślnie i stwarzają szanse na wydobycie komercyjne.

Należy podkreślić, że poszukiwanie złóż gazu zamkniętego jest niezwykle kosztowne z uwagi na głębokość ich występowania (nawet 4,5 – 6,0 km) i konieczność szczelinowania hydraulicznego. Realna wielkość wydobycia zależeć będzie od intensywności poszukiwań i gromadzenia wiedzy koniecznej do zagospodarowania tego perspektywicznego źródła gazu ziemnego.

Przywódcy europejscy zdecydują w sprawie efektywności energetycznej

(Rzeczpospolita/CIRE)

Mimo, iż kraje UE mają problem z osiąganiem obecnych celów w zakresie efektywności energetycznej, na najbliższym szczycie unijnych przywódców ma zapaść decyzja w sprawie ambitnego celu na 2030 rok – informuje „Rzeczpospolita.”

Jak relacjonuje dziennik, w projekcie dokumentu końcowego na szczyt unijny, który odbędzie się w dniach 19-20 marca, znalazł się między innymi zapis odnośnie przeglądu unijnego prawa w zakresie efektywności energetycznej pod kątem zmian, które mają umożliwić osiągnięcie w perspektywie 2030 roku celu ograniczenia zużycia energii o 30 proc.

Jednocześnie „Rzeczpospolita” zwraca uwagę, że już teraz widać, iż są spore problemy z wypełnianiem przez kraje unijne zobowiązań w tym zakresie, które zostały ustalone na poziomie 20 proc. w perspektywie 2020 roku. Jak pisze dziennik powołując się na dane KE, obecnie lukę w realizacji celu zwiększania efektywności energetycznej ocenia się na 1-2 proc, ale sytuację w znacznej mierze poprawia spowolnienie gospodarcze. Jednocześnie widoczne są duże problemy z wdrażaniem unijnych przepisów w tym zakresie, bo KE prowadzi aż 24 postępowania w sprawie ich naruszenia.

„Rzeczpospolita” przedstawia jednocześnie szacunki Koalicji na rzecz Efektywności Energetycznej (Coalition for Energy Savines – CES), która wyliczyła, że efektywność energetyczna wymaga w perspektywie 2020 roku inwestycji na poziomie 386 mld euro. Ale CES podkreśla, że poniesienie tych wydatków opłaci się, bo pozwoli gospodarstwom domowym zaoszczędzić do 1000 euro rocznie, a jednocześnie pobudzi gospodarkę.

Rekordowe dostawy gazu przez Węgry dla Ukrainy

(Ukrtransgaz/Reuters/MTI/Portfolio.hu/Teresa Wójcik/Wojciech Jakóbik)

Rewersowe dostawy gazu przez Węgry na Ukrainę osiągnęły 14 marca b.r. rekordowy wolumen 7,4 mln m3 dziennie. Wcześniej liczyły średnio 0,72 mln m3 dziennie. Poinformował o tym wczoraj media operator ukraińskiego systemu przesyłowego gazu Ukrtransgaz.

W pierwszej połowie marca Ukraina sprowadziła przez Węgry 52 mln m3 gazu ziemnego.

Według danych Komisji Europejskiej, Ukraina w 2014 roku otrzymała od państw członkowskich UE  5 mld m3  gazu a w okresie styczeń-luty 2015 2,3 mld m3. W sumie importowała w tych dwóch miesiącach 4,1 mld m3, a zatem 1,7 mld m3 od rosyjskiego Gazpromu. Taką samą ilość sprowadziła w styczniu i lutym 2014 roku ale wtedy surowiec w całości pochodził od Rosjan.

W lutym Ukraina sprowadziła 2,1 mld m3 gazu ziemnego. Rewersowe dostawy stanowiły 1,2 mld m3 z tej ilości – 1,1 mld m3 ze Słowacji, 100 mln m3 z Węgier i 60 mln m3 z Polski. Rosja zapewniła wtedy 900 mln m3.

Turcja włączy się w Turkish Stream jeśli Rosjanie sami zbudują morski odcinek

(Trend/Wojciech Jakóbik)

W rozmowie z agencją Trend ambasador Turcji w Azerbejdżanie uspokaja, że rosyjski projekt gazociągu do Turcji Turkish Stream nie zagraża budowie Gazociągu Transanatolijskiego (TANAP), który ma dostarczać gaz azerski przez terytorium tureckie do Europy.

Ismail Alper Coskun przekonuje, że TANAP jest kluczowy dla Turcji, która angażuje w niego kapitał i udziały własnej firmy, BOTAS. Dzisiaj odbędzie się ceremonia wmurowania kamienia węgielnego na budowie gazociągu w prowincji Kars.

Coskun podkreśla, że Turcja zgodziła się, aby Rosja zbudowała swój nowy gazociąg o nazwie Turkish Stream u jej brzegów, ale zamierza włączyć się do konsorcjum projektu dopiero, gdy powstanie podmorski odcinek. Jest to najbardziej kosztowny element projektu, a zachodni eksperci oceniają, że wobec taniej ropy nafowej i sankcji Rosja nie ma środków na jego realizację.

Komisja Europejska jest przekonana o wzajemnym zaangażowaniu stron w budowę Korytarza Południowego – zadeklarował urzędnik z Brukseli cytowany przez Trend. Koncepcja uwzgłednia połączenie TANAP z Gazociągiem Transadriatyckim (TAP) i dostarczenie za ich pomocą gazu kaspijskiego do Europy.

Projekt Gazociągu Transanatolijskiego przewiduje transport gazu z azerskich pól Szach Deniz do zachodnich granic Turcji. W początkowym okresie przepustowość gazociągu wynosić ma 16 mld m. sześć. gazu rocznie. Spośród tego 6 mld m. sześć trafi do Turcji, zaś reszta wolumenu będzie transportowana do Europy. Turcja otrzyma gaz w 2018 roku, do Europy zaś trafi on na początku roku 2020, po zakończeniu prac nad Gazociągiem Transadriatyckim. Koszt inwestycji TANAP będzie wahał się pomiędzy 10, a 11 miliardami dolarów.

W założeniach pierwsza nitka gazociągu Turkish Stream, długości 900 km będzie mieć przepustowość 15,75 mld m3 rocznie, ale z gotowymi czterema nitkami rura będzie transportować 63 m3 gazu rocznie. Z tego wolumenu gazu ponad 47 mld m3 rocznie będzie dostarczane do nowego węzła gazowego na granicy turecko-greckiej. Turcja ustaliła z Gazpromem 8 lutego, że chce pobierać tym szlakiem 16 mld m3 rocznie.

Rośnie wydobycie gazu ziemnego w Turkmenistanie

(Wojciech Jakóbik)

Potencjalne źródło nowego wolumenu gazu dla Europy – Turkmenistan 0 w ostatnich dwóch miesiącach zwiększył wydobycie gazu ziemnego o 5,2 procent. Obecnie eksportuje on surowiec do Chin, Iranu i Rosji ale dzięki Gazociągowi Transkaspijskiemu negocjowanemu z Komisją Europejską zamierza słać swój gaz także do Europy. Za pomocą gazociągu TAPI chce także wysłać go do Pakistanu i Indii.

Turkmenistan to czwarty kraj po Rosji, Iranie i Katarze pod względem zasobów gazu ziemnego. Złoże Gałkynysz jest szacowane na 26,2 bln m3 gazu. Wydobycie surowca w 2014 sięgnęło ponad 76 mld m3. W 2030 roku ma według planów osiągnąć poziom 230 mld m3 rocznie. Większość surowca ma trafić na eksport.

USA ostrzegają przed atakami na firmy naftowe w Arabii Saudyjskiej

(Reuters/Wojciech Jakóbik)

Ambasada USA w Arabii Saudyjskiej wydała ostrzeżenie przed atakami na pracowników firm naftowych w tym kraju. Według niej rośnie ryzyko ataków terrorystycznych na zachodnich obywateli przebywających na terenie królestwa. Do pierwszych incydentów doszło już w październiku i listopadzie 2014 roku oraz styczniu tego roku.

Szyicka opozycja do władzy w Rijadzie domaga się zerwania współpracy Arabii z USA w walce z terrorystycznym Państwem Islamskim. Skutkiem jest narastająca wrogość wobec obywateli amerykańskich na terenie królestwa.

Więcej w przeglądzie informacji BiznesAlert.pl

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s