Magazyny gazu w Polsce. Fot. Gas Storage Poland
Magazyny gazu w Polsce. Fot. Gas Storage Poland

Polska chce rozbudować magazyny gazu. Będzie to niezbędny element zwiększania bezpieczeństwa dostaw w obliczu przewidywanego spadku dostaw z Rosji przez Gazociąg Jamalski. Przyspieszenie prac może wymagać zmian systemowych – pisze Wojciech Jakóbik, redaktor naczelny BiznesAlert.pl.

Stosunek mocy magazynowych do zapotrzebowania na gaz

Polska posiada magazyny gazu o łącznej pojemności 2,985 mld m sześc. gazu. Wśród nich są magazyny gazu w wyeksploatowanych złożach gazu: Wierzchowice (1,2 mld m sześc.), Husów (0,5), Strachocina (0,360), Swarzów (0,090) i Brzeźnica (0,1), a także w kawernach wyługowanych ze złóż soli: Mogilno (0,598), Kosakowo (0,145).

Polska zużywa rocznie około 17 mld m sześc. rocznie i ta ilość może się prawie podwoić do 2040 roku. Gaz-System przewiduje w projekcie dziesięcioletniego planu rozwoju systemu przesyłowego od 2020 do 2029 roku w prognozie optymalnego rozwoju krajowy popyt na gaz wzrośnie do ponad 27 mld m sześc. a w umiarkowanym do ponad 21 mld m sześc.

Stosunek mocy magazynowych w Polsce do zapotrzebowania wynosi obecnie około 1 do 5. Dla porównania w Niemczech wynosi on  (zużycie 88/pojemność magazynowa 20 mld m sześc. w 2018 roku) 1 do 4 a na Ukrainie prawie 1 do 1 (32/31 m sześc. w 2018 roku). Warto przy tym podkreślić, że największy system magazynów gazu nad Dnieprem powstał w celu przesyłu gazu rosyjskiego na Zachód, a nie tylko w celu zapewnienia bezpieczeństwa dostaw na terytorium, na którym obecnie znajduje się wspomniany kraj.

Prognoza zapotrzebowania na usługę przesyłową do 2040 roku. Grafika: Gaz-System

Prognoza zapotrzebowania na usługę przesyłową do 2040 roku. Grafika: Gaz-System

Szybkie magazyny dadzą elastyczność systemu

Biorąc pod uwagę możliwość zmniejszenia dostaw gazu rosyjskiego przez Gazociąg Jamalski będzie konieczne zapewnienie jak największej elastyczności pracy systemu przesyłowego na wypadek przerw dostaw ze Wschodu. Ciśnienie z Jamału nie będzie już pewnym narzędziem utrzymywania go na odpowiednim poziomie w systemie przesyłowym Polski. Rozbudowa magazynów gazu powinna być zatem kolejnym elementem dywersyfikacji źródeł dostaw gazu i zapewnienia bezpieczeństwa jego dostaw. Będzie miała także znaczenie dla elastyczności pracy gazociągu Baltic Pipe wychodzącego na ląd w Niechorzu, terminalu LNG w Świnoujściu oraz FSRU w Zatoce Gdańskiej. Należy zatem zwiększać moce magazynowe z naciskiem na jak największe wykorzystanie kawernowych. Moc zatłaczania i odbioru jest większa w nich większa niż w przestrzeniach powstałych w zczerpanych złożach gazu, co sprawia, że pracują bardziej elastycznie.

Polacy zamierzają rozbudować moce magazynowe. Operator systemu magazynowania – Gas Storage Poland z Grupy PGNiG – zamierza rozbudować magazyny w Mogilnie do 800 mln m sześc. w 2028 roku i Kosakowie do 300 mln m sześc. w okolicach 2035 roku. Gas Storage zamierza także rozbudować magazyn Wierzchowice do nawet 2-3 mld m sześc. Te prace jednak nie ruszyły. Warto dodać, że Gas Storage nie ma własnego majątku i nie może podejmować decyzji inwestycyjnych bez zgody „dużego” PGNiG.

Być może z tego względu decyzje zapadają gdzie indziej. Plan Gaz-System zakłada budowę kawernowego magazynu gazu Damasławek w województwie kujawsko-pomorskim w tamtejszych złożach soli. Zostały już wykonane odwierty badawcze i trwają prace projektowe. Gaz-System podpisał umowę o współpracy z firmą chemiczną Ciech, która mogłaby odebrać sól ze złoża, które musi zostać wyeksploatowane w celu wykorzystania kawern solnych. Magazyn gazu w Damasławku ma dać nową pojemność około mld m sześc. w 2035 roku i razem z magazynem w Mogilnie zapewnić elastyczność w pobliżu tamtejszego węzła.

Lokalizacja magazynu gazu Damasławek. Grafika: Gaz-System

Lokalizacja magazynu gazu Damasławek. Grafika: Gaz-System

Czy Polska potrzebuje oddzielnego operatora magazynów gazu?

W celu maksymalizacji dostępnych mocy magazynowych w Polsce potrzebne jest rozstrzygnięcie i ostateczny podział ról między PGNiG, Gas Storage Poland i Gaz-System. Być może Polska powinna mieć oddzielną spółkę zajmującą się magazynowaniem gazu jak ukraińskie Magistralne Gazoprowody Ukrainy, a może lepiej przekazać te kompetencje istniejącemu Gaz-Systemowi budującemu Damasławek. Obecna inercja powinna się skończyć jak najszybciej, aby Polska mogła zwiększyć moce magazynowe. Alternatywa to wykup przestrzeni w magazynach za granicą, na przykład nad Dnieprem, ale do pełnego wykorzystania jej potencjału także są potrzebne inwestycje, jak Gazociąg Polska-Ukraina i jest to rozwiązanie z ograniczeniami bo największy magazyn w Wolicy przy granicy polsko-ukraińskiej nie jest kawernowy, czyli tak elastyczny jak rodzime obiekty powstałe w wyługowanych złożach soli.

Ukraina przyjmuje własne rozporządzenie dywersyfikacyjne | Gazociąg Polska-Ukraina trafił na nagłówki w USA

:Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski zlecił dywersyfikację źródeł dostaw gazu, ropy i innych paliw w specjalnym dekrecie zatwierdzającym decyzję Rady Bezpieczeństwa i Obrony Narodowej.

:Portal Energy Reporters podejmuje temat Gazociągu Polska-Ukraina jako sposobu na wykorzystanie LNG z USA do uniezależnienia regionu od Rosji. Czytaj dalej„Ukraina przyjmuje własne rozporządzenie dywersyfikacyjne | Gazociąg Polska-Ukraina trafił na nagłówki w USA”

Afera naciskowa uderza w układ Polska-Ukraina-USA o LNG

Donald Trump i Jean-Claude Juncker. Fot. EEAS

Prokurator federalny USA bada czy prawnik prezydenta Donalda Trumpa chciał odnieść prywatne zyski z handlu gazem między Polską a Ukrainą. W ten sposób afera podsłuchowa uderza rykoszetem we współpracę gazową tych trzech krajów – pisze Wojciech Jakóbik, redaktor naczelny BiznesAlert.pl. Czytaj dalej„Afera naciskowa uderza w układ Polska-Ukraina-USA o LNG”

Wykuwanie układu Polska-Ukraina-USA o LNG i kuszenie Gazpromu

Korytarz Północ-Południe

Polska i Ukraina prowadzą działania zmierzające do rozwoju dostaw LNG z USA pomimo sporu z Gazpromem, w którym ten zaczął proponować kuszące, ale zwodnicze oferty – pisze Wojciech Jakóbik, redaktor naczelny BiznesAlert.pl. Czytaj dalej„Wykuwanie układu Polska-Ukraina-USA o LNG i kuszenie Gazpromu”

Ukraina czeka z gazociągiem i dostawami gazu z Polski | Gazoport z LNG dla PGNiG ma zgodę na budowę

Calcasieu Pass LNG. Fot. Venture Global
Calcasieu Pass LNG. Fot. Venture Global

:BiznesAlert.pl ustalił, że do podpisania umowy długoterminowej PGNiG-Naftogaz i budowy Gazociągu Polska-Ukraina po stronie ukraińskiej jest jeszcze długa droga.

:Projekt gazoportu Calcasieu Pass LNG, z którego PGNiG ma odbierać dostawy, uzyskał zgodę na budowę.

:Kommiersant donosi, że projekt Arctic LNG 2 rosyjskiego Novateku nadal czeka na zgodę regulatora rosyjskiego, który nadal nie zgodził się na wejście francuskiego Totalu.

:Wojna celna, która mogła zagrozić dostawom węglowodorów z USA do Chin, może zakończyć się nową umową handlową. Czytaj dalej„Ukraina czeka z gazociągiem i dostawami gazu z Polski | Gazoport z LNG dla PGNiG ma zgodę na budowę”

Naimski: Gazociąg Polska-Ukraina się opłaci | Nadzieje windują cenę ropy. Rosja może je zawieść

Tak powstaje gazociągowa obręcz dla Europy Środkowo-Wschodniej.

:W rozmowie z agencją Ukrinform pełnomocnik rządu ds. strategicznej infrastruktury energetycznej Piotr Naimski mówił o potencjale Gazociągu Polska-Ukraina. Tymczasem Ukraina deklaruje gotowość do stania się eksporterem gazu w 2020 roku.

:Ropa przebiła 70 dolarów za baryłkę Brent po przemowie ministra energii Arabii Saudyjskiej, który zapowiedział przedłużenie porozumienia naftowego do 2019 roku. Czytaj dalej„Naimski: Gazociąg Polska-Ukraina się opłaci | Nadzieje windują cenę ropy. Rosja może je zawieść”

Czy przed Świętami PGNiG wysłało na Ukrainę paczkę LNG?

Tankowiec LNG. Fot.: Flickr
Tankowiec LNG. Fot.: Flickr

14.12.2017 – Zbliżają się Święta Bożego Narodzenia. Czy PGNiG wysłało z tej okazji paczkę LNG na Ukrainę? Jeśli tak, to układ miał charakter biznesowy, a nie dobroczynny. Współpraca gazowa Polski i Ukrainy napotkała ostatnio na przeszkodę – pisze Wojciech Jakóbik, redaktor naczelny BiznesAlert.pl. Czytaj dalej„Czy przed Świętami PGNiG wysłało na Ukrainę paczkę LNG?”

Prezydent na Ukrainie. Bezpieczeństwo i historia. A biznes? Skok cen ropy po wycieku w Wielkiej Brytanii

Andrzej Duda fot Andrzej Hrechorowicz KPRP
Andrzej Duda. fot. Andrzej Hrechorowicz KPRP

:Prezydent RP odwiedzi Ukrainę, gdzie będzie rozmawiał o bezpieczeństwie i historii. Nie wiadomo, czy zabrał ze sobą delegację biznesową.

:Usterka ropociągu z Morza Północnego wspiera wzrost cen ropy na rynkach. Czytaj dalej„Prezydent na Ukrainie. Bezpieczeństwo i historia. A biznes? Skok cen ropy po wycieku w Wielkiej Brytanii”

Tracimy Ukrainę. Polska potrzebuje aktywnej polityki wschodniej

18.10.2017 – Polska nadal potrzebuje aktywnej polityki wschodniej. Dowodzą tego problemy na Ukrainie, które mogą zahamować integrację energetyczną tego kraju, a Polaków pozbawić perspektywy intratnej współpracy gazowej – pisze Wojciech Jakóbik, redaktor naczelny BiznesAlert.pl. Czytaj dalej„Tracimy Ukrainę. Polska potrzebuje aktywnej polityki wschodniej”

Stagnacja reform zagraża Gazociągowi Polska-Ukraina. Rozstrzygnięcie do końca roku. Raport o Nord Stream 2: Gazprom korumpuje i płaci za raporty

Nord Stream. Grafika: Gazprom

:Przedstawiciel ministerstwa energetyki Ukrainy i prezes Naftogazu nie odwiedzą III Kongresu Energetycznego, gdzie mieli rozmawiać ze stroną polską m.in. o Gazociągu Polska-Ukraina. Problemy reformy gazowej nad Dnieprem zagrażają współpracy z Polakami.

:Organizacja Free Russia przygotowała raport pt. Korupcyjny gazociąg: Zagrożenie Nord Stream 2 dla bezpieczeństwa i demokracji w Unii Europejskiej. Autorem jest Ilja Zasławski. Czytaj dalej„Stagnacja reform zagraża Gazociągowi Polska-Ukraina. Rozstrzygnięcie do końca roku. Raport o Nord Stream 2: Gazprom korumpuje i płaci za raporty”